Terug
20 februari 2026
Wie straks langs de nieuwbouw van Het Romeins Museum wandelt, ziet meer dan een moderne gevel. Rondom het badhuis wordt een muur gebouwd die het verleden ademt. De architecten kozen bewust voor een Romeinse uitstraling – een eerbetoon aan de bijna tweeduizend jaar oude bouwkunst.
Hiervoor hebben de architecten inspiratie opgedaan in het oude Rome. De onderstaande artist impression liet het al zien, maar nu wordt het ontwerp tastbare werkelijkheid. Hoe? In de vorm van een proefmuur.
Een Romeinse muur vertelt een verhaal in lagen. Onderaan bevindt zich de sokkel van natuursteen: stevig, dragend, aards. Daarboven rijzen bakstenen op, in wat wij nu een vroege vorm van skeletbouw zouden noemen. Zodra de constructie stond, werd zij afgewerkt met pleisterwerk of kostbaar natuursteen, zoals marmer. Wie vandaag de dag over het Forum Romanum of de Palatijn in Rome wandelt, ziet alleen nog deze bakstenen geraamtes. De afwerking is in de loop der eeuwen verdwenen en nu zien we het ritme van de stenen, de royale mortelvoegen en de karakteristieke vierkante gaten in het metselwerk.
Om deze historische uitstraling te vertalen naar het heden, liet aannemer Laudy verschillende stukken proefmuur metselen. Want hoe maak je een muur die Romeins oogt, maar voldoet aan hedendaagse eisen? Het antwoord ligt in experimenteren, vergelijken en verfijnen.
Voor de onderrand is gekozen voor verschillende soorten natuursteen. Metselaars onderzochten diverse legpatronen: speels en ogenschijnlijk willekeurig (zie 1 in onderstaande afbeelding), of juist in een duidelijk ritme (zie 2). Ook de voegen kregen aandacht. Worden de stenen strak tegen elkaar geplaatst, of is een bredere voeg passender? Wordt het voegwerk gladgestreken, ruw gelaten of subtiel teruggeborsteld (zie 3)?
De bakstenen zijn speciaal vervaardigd in Maastricht, bij de laatste Limburgse kleifabriek waar nog met houten mallen wordt gewerkt. Elke steen is daardoor uniek. Deze ambachtelijke bakstenen werden eerder ook toegepast bij de restauratie van het badhuis.
Net als bij de natuurstenen sokkel is gespeeld met de dikte van de voegen. Een minimale voeg geeft een strak en ingetogen beeld; een royale mortellaag zorgt voor een robuuste, authentieke uitstraling. Op de onderstaande afbeelding zijn de verschillende varianten goed te onderscheiden.
Geen Romeinse muur zonder boog. In de proefopstelling is een halve boog gemetseld, opgebouwd uit twee lagen bakstenen. De tussenruimte werd opgevuld met vierkante stenen – precies zoals de Romeinen dat deden. Uiteindelijk zullen deze bogen zich over de volle lengte rondom het badhuis uitstrekken.
Wie goed kijkt, ziet in Romeinse muren vierkante openingen. Ze herinneren aan een slimme bouwmethode: houten steigers werden niet vanaf de grond opgebouwd, maar in de muur verankerd. Als men klaar was met het metselen van de muur, haalde men de steigers weg en bleven er gaten achter.
Ook in ons nieuwe gebouw keren deze gaten terug. Maar nu krijgen ze een nieuwe functie: ze bieden ruimte aan nest- en schuilplaatsen voor insecten, vleermuizen en vogels. Zo wordt een oud bouwdetail een eigentijds gebaar naar biodiversiteit. In de proefmuur zijn twee soorten kastjes ingemetseld, vooral om te testen hoeveel ruimte nodig is voor de kastjes tussen de binnen- en buitenmuur.
Zelfs de regenafvoer verwijst naar de oudheid. Geen zichtbare regenpijpen die verdwijnen in het riool, maar verticale uitsparingen in de muur – geïnspireerd op Romeinse voorbeelden. Want regenpijpen kenden de Romeinen nog niet. In deze U-profielen stroomt het regenwater omlaag, rechtstreeks de border langs de muur in. Praktisch, duurzaam en historisch verantwoord.
De Romeinen verrassend dichtbij:
in je e-mailbox! Meld je nu aan voor onze nieuwsbrief.
